Quy định này tạo cơ sở pháp lý quan trọng nhằm kịp thời ngăn chặn các vi phạm về trật tự xây dựng, đất đai, phòng cháy chữa cháy (PCCC) và bảo vệ môi trường, bảo đảm an ninh trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn Thành phố.

8 trường hợp bị áp dụng biện pháp cắt điện, nước

Theo Nghị quyết, Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền ra quyết định ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với các tổ chức, cá nhân vi phạm đã bị cơ quan chức năng yêu cầu dừng hành vi hoặc xử lý bằng văn bản nhưng cố tình không chấp hành.

Cụ thể, 8 trường hợp bị áp dụng biện pháp xử lý bao gồm:

Vi phạm trật tự xây dựng: Công trình xây dựng không đúng quy hoạch, không có giấy phép xây dựng hoặc thi công sai nội dung giấy phép/thiết kế đã phê duyệt (thay đổi vị trí, diện tích, chỉ giới, mật độ, số tầng, chiều cao, kết cấu...).

Xây dựng trái phép: Công trình xây dựng trên đất bị lấn, chiếm theo quy định của pháp luật về đất đai.

Vi phạm quy định PCCC trong thi công: Công trình chưa được thẩm duyệt/thẩm định thiết kế PCCC đã tổ chức thi công, hoặc thi công không đúng thiết kế PCCC đã được duyệt.

Vi phạm PCCC tại cơ sở karaoke, vũ trường: Cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke, vũ trường không bảo đảm an toàn PCCC đã bị đình chỉ hoạt động nhưng vẫn cố tình hoạt động, hoặc không thực hiện yêu cầu khắc phục vi phạm.

Vi phạm bảo vệ môi trường: Cơ sở xả thải, phát tán khí thải chứa chất nguy hại/phóng xạ vượt quy chuẩn; không có giấy phép/đăng ký môi trường; vi phạm về thu gom, xử lý chất thải mà không chấp hành quyết định đình chỉ hoặc biện pháp khắc phục.

Không di dời khẩn cấp: Công trình thuộc diện phải phá dỡ, đã có quyết định di dời khẩn cấp nhưng tổ chức, cá nhân không thực hiện dù đã được vận động, thuyết phục.

Trình tự, thủ tục thực hiện biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước

Nghị quyết quy định rõ trình tự, thủ tục chặt chẽ nhằm bảo đảm tính nghiêm minh nhưng vẫn bảo đảm tiến độ xử lý nhanh chóng, dứt điểm.

Trong thời hạn 02 ngày làm việc từ khi xác định vi phạm, người có thẩm quyền thi hành công vụ phải lập Biên bản làm việc/kiểm tra.

Trong 01 ngày làm việc tiếp theo, hồ sơ được chuyển đến Chủ tịch UBND cấp xã để ban hành Quyết định áp dụng biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước. Quyết định sẽ được gửi đến các bên liên quan và niêm yết công khai tại trụ sở UBND cấp xã cũng như công trình vi phạm.

Trong vòng 24 giờ kể từ khi nhận được quyết định, đơn vị cung cấp điện, nước có trách nhiệm thực hiện việc ngừng cấp dịch vụ.

Đối với các trường hợp phải đào đường, thi công trên hạ tầng giao thông để cắt điện, nước, Nghị quyết cho phép áp dụng cơ chế thi công cấp bách (không phải xin giấy phép thi công nhưng phải thông báo và hoàn trả kết cấu đường bộ theo quy định).

Điều kiện tạm dừng biện pháp ngừng cung cấp điện, nước

Đơn vị, cá nhân vi phạm sẽ được cung cấp lại điện, nước trong vòng 24 giờ kể từ khi UBND cấp xã ban hành quyết định chấm dứt biện pháp xử lý. Điều kiện để chấm dứt là chủ công trình, cơ sở phải hoàn thành việc khắc phục vi phạm (bổ sung giấy phép, phá dỡ phần vi phạm, hoàn thành nghiệm thu PCCC, khắc phục sự cố môi trường...) và được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, xác nhận bằng biên bản.

Bên cạnh đó, Chủ tịch UBND cấp xã có thể xem xét tạm dừng thực hiện cắt điện, nước nếu chủ đầu tư có văn bản cam kết tự nguyện phá dỡ, cam kết khắc phục đúng thời hạn, hoặc trong các trường hợp khẩn cấp, sự cố bất khả kháng theo quy định của pháp luật.

Tạo lập công cụ pháp lý trong quản lý đô thị

Theo đánh giá của UBND TP.Hồ Chí Minh, thời gian qua TP.Hồ Chí Minh đối mặt với nhiều vi phạm phức tạp trong các lĩnh vực xây dựng, đất đai, phòng cháy chữa cháy và môi trường. Chỉ tính riêng trong 9 tháng đầu năm 2026, UBND các phường, xã, đặc khu trên địa bàn Thành phố đã kiểm tra, phát hiện và xử lý 629 trường hợp vi phạm trong lĩnh vực xây dựng. Ngoài ra, các nguy cơ cháy nổ, ô nhiễm môi trường vẫn diễn biến phức tạp, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn tính mạng và sức khỏe người dân.

Việc ban hành Nghị quyết quy định chi tiết khoản 2 Điều 16 Luật Phát triển đô thị số 18/2026/QH16 giúp cụ thể hóa cơ chế, chính sách đặc thù của Thành phố. Qua đó, tháo gỡ "lỗ hổng" pháp lý, giúp các cơ quan chức năng chủ động xử lý dứt điểm các vi phạm kéo dài, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân cũng như cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn TP.Hồ Chí Minh.