UBND TP Hà Nội vừa trình HĐND Thành phố xem xét chủ trương đầu tư dự án cải tạo, nạo vét và xử lý ô nhiễm môi trường sông Nhuệ theo phương thức đối tác công tư (PPP),loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT),với tổng vốn đầu tư dự kiến lên tới 75.115 tỷ đồng.

Theo tờ trình, dự án do Tập đoàn Geleximco đề xuất thực hiện. Mục tiêu là giải quyết đồng thời nhiều vấn đề cấp bách của Thủ đô như ngập úng, ô nhiễm môi trường, chỉnh trang hệ thống đê điều, hoàn thiện hạ tầng thoát nước, đồng thời tạo động lực phát triển không gian đô thị dọc sông Nhuệ.

Dự án trải dài từ cống Liên Mạc đến hết địa phận Hà Nội, đi qua 19 xã, phường, với tổng nhu cầu sử dụng đất khoảng 855 ha và dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2029.

Theo đề xuất, dự án được chia thành nhiều hợp phần lớn.

Đầu tiên là công tác giải phóng mặt bằng khoảng 144 ha, với kinh phí sơ bộ 23.641 tỷ đồng. Phần diện tích này không chỉ phục vụ mở rộng lòng sông và xây dựng đường giao thông mà còn hướng tới hình thành quỹ đất hai bên sông để phát triển đô thị trong tương lai.

Tiếp đến là hai dự án cải tạo, nạo vét, kè bờ sông với tổng chiều dài hơn 61 km, kết hợp nâng cấp hàng trăm cống, cầu, trạm bơm và công trình điều tiết nước. Tổng vốn đầu tư cho hai hợp phần này lên tới hơn 31.400 tỷ đồng.

Ngoài ra, thành phố dự kiến đầu tư hệ thống đường giao thông, hạ tầng kỹ thuật, cống thu gom nước thải dọc hai bên sông với tổng kinh phí gần 9.500 tỷ đồng, đồng thời xây dựng tối đa 13 nhà máy xử lý nước thải theo quy hoạch, vốn đầu tư khoảng 10.589 tỷ đồng.

Ảnh minh họa

Thanh toán bằng quỹ đất gần 70.000 tỷ đồng

Điểm đáng chú ý của dự án là việc áp dụng hợp đồng BT, trong đó nhà đầu tư sẽ được thanh toán bằng quỹ đất thay vì ngân sách.

Theo tờ trình, giá trị quỹ đất dự kiến dùng để thanh toán khoảng 69.106 tỷ đồng. Các khu đất đối ứng gồm nhiều vị trí có tiềm năng phát triển đô thị như khu vực Sơn Đồng - An Khánh, Yên Nghĩa, lô đất CT5 Khu đô thị Giao Lưu, cùng các khu đô thị dọc Quốc lộ 32, đại lộ Hồ Tây - Ba Vì, khu vực đầu cống Liên Mạc và quỹ đất hình thành sau khi cải tạo hai bên sông Nhuệ.

Theo UBND TP Hà Nội, danh mục quỹ đất trên mới ở mức nghiên cứu sơ bộ và sẽ tiếp tục được rà soát trong giai đoạn lập báo cáo nghiên cứu khả thi nhằm bảo đảm phù hợp quy định pháp luật cũng như cân đối lợi ích giữa Nhà nước và nhà đầu tư.

Làm rõ tính khả thi hoàn thành dự án vào năm 2029

Trước đề xuất của UBND TP, tại báo cáo thẩm tra của Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội cho rằng, hồ sơ dự án hiện mới xác định sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 75.115 tỷ đồng, trong khi giá trị công trình BT, giá trị quỹ đất thanh toán và phương thức thanh toán chưa được xác định đầy đủ.

Theo cơ quan thẩm tra, hồ sơ cũng chưa làm rõ thời điểm, lộ trình thanh toán, tiến độ giao quỹ đất, cơ chế bù trừ và phương án xử lý chênh lệch giữa giá trị công trình BT với giá trị quỹ đất thanh toán.

Bên cạnh đó hồ sơ chưa đánh giá đầy đủ khả năng huy động vốn của nhà đầu tư, chi phí vốn, chi phí lãi vay, khả năng cân đối nguồn lực cũng như các rủi ro tài chính trong quá trình thực hiện dự án. Các dự án đối ứng mới xác định khu vực, chưa làm rõ vị trí cụ thể.

Về phương án tài chính, Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội cho biết tổng giá trị quỹ đất dự kiến thanh toán hơn 69.100 tỷ đồng, thấp hơn sơ bộ tổng mức đầu tư sau thẩm định khoảng 6.010 tỷ đồng, tương đương khoảng 8%. Tuy nhiên, hồ sơ chưa làm rõ cơ sở xử lý khoản chênh lệch này.

Về công tác giải phóng mặt bằng, cơ quan thẩm tra cho biết dự án có quy mô thu hồi đất lớn nhưng hồ sơ chưa đánh giá đầy đủ phạm vi ảnh hưởng, nhu cầu tái định cư, khả năng bố trí quỹ đất, quỹ nhà tái định cư, tiến độ giải phóng mặt bằng và các rủi ro có thể phát sinh.

Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội đề nghị làm rõ tính khả thi của mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng trong năm 2026 và hoàn thành toàn bộ dự án vào năm 2029.